Beta
Η κρυφή κατάθλιψη περιγράφει κάποιον που λειτουργεί κανονικά ενώ μέσα του παλεύει. Ωστόσο, ο όρος δεν αποτελεί ιατρική διάγνωση. Μάλιστα, τα σημάδια υπάρχουν — απλώς δεν μοιάζουν με αυτό που περιμένεις. Επομένως, μάθε πού να κοιτάς και τι να πεις.
Ίσως σε ενδιαφέρουν
Κρυφή κατάθλιψη: τι σημαίνει ο όρος
Ας ξεκαθαρίσουμε κάτι από την αρχή. Οι γιατροί δεν χρησιμοποιούν τον όρο «κρυφή κατάθλιψη» ως διάγνωση. Μιλάμε για λαϊκή περιγραφή μιας πολύ πραγματικής κατάστασης. Κάποιος κρατά τη δουλειά του, την οικογένεια και τους φίλους, ενώ υποφέρει καθημερινά. Ωστόσο, υπάρχει και επίσημη μορφή που ταιριάζει συχνά εδώ. Οι γιατροί την ονομάζουν επίμονη καταθλιπτική διαταραχή ή δυσθυμία. Δες επίσης τη διαφορά ανάμεσα σε κατάθλιψη και θλίψη.
Πώς περνά απαρατήρητη
Το MedlinePlus το λέει καθαρά: η κατάθλιψη δεν δείχνει ίδια σε όλους. Μάλιστα, δεν μοιάζει πάντα με θλίψη. Έτσι, κάποιος γελά στην παρέα και καταρρέει μόλις κλείσει την πόρτα. Επιπλέον, όσοι αποδίδουν καλά στη δουλειά αποφεύγουν εύκολα τις ερωτήσεις. Ταυτόχρονα, πολλοί μαθαίνουν να απαντούν αυτόματα «καλά είμαι». Έτσι, η κουβέντα κλείνει πριν καν ανοίξει. Ωστόσο, η καλή απόδοση δεν αποκλείει την πάθηση. Επομένως, μη ζητάς δάκρυα για να πειστείς.
Τα σημάδια στη συμπεριφορά
Οι αλλαγές στη ρουτίνα μιλούν πρώτες:
- Κόβει σταδιακά τις επαφές με φίλους και οικογένεια.
- Αλλάζει ριζικά τον ύπνο του, προς τα πάνω ή προς τα κάτω.
- Δείχνει θυμό και ευερεθιστότητα αντί για θλίψη.
- Αυξάνει το αλκοόλ ή τις ουσίες.
- Τρώει υπερβολικά ή σχεδόν καθόλου.
- Χάνει το ενδιαφέρον για ό,τι αγαπούσε παλιά.
Τα σημάδια στο σώμα και στο μυαλό
Έπειτα, το σώμα και η σκέψη δίνουν τα δικά τους στοιχεία:
- Πονοκέφαλοι, στομαχόπονοι, κράμπες ή πεπτικά χωρίς σαφή αιτία.
- Διαρκής κόπωση, ακόμη και μετά από αρκετό ύπνο.
- Δυσκολία στη συγκέντρωση και στη λήψη αποφάσεων.
- Ξεχνά πράγματα που πριν θυμόταν εύκολα.
- Αίσθημα κενού, ενοχής ή απελπισίας.
Ωστόσο, ένα σημείο θέλει διόρθωση. Η δυσκολία συγκέντρωσης αποτελεί σύμπτωμα της ίδιας της πάθησης. Δεν προκύπτει επειδή ο άλλος απλώς «σκέφτεται πολλά».
Τα σημάδια που θέλουν άμεση προσοχή
Δύο πράγματα δεν σηκώνουν αναμονή. Πρώτα, οι σκέψεις θανάτου ή αυτοκτονίας. Έπειτα, η αυξημένη χρήση αλκοόλ ή ουσιών ως τρόπος διαφυγής. Μάλιστα, το MedlinePlus τα καταγράφει και τα δύο ως συμπτώματα, όχι ως αδυναμία χαρακτήρα. Επιπλέον, σημείωσε κάπου τι ακριβώς παρατήρησες και πότε ξεκίνησε. Έτσι, βοηθάς αργότερα και τον ίδιο και τον γιατρό. Επομένως, αν τα δεις, μίλα ανοιχτά και μείνε κοντά.
Πώς μιλάς σε κάποιον που υποψιάζεσαι
Εδώ κολλάνε οι περισσότεροι. Αρχικά, διάλεξε ήσυχη στιγμή και πες τι παρατήρησες, χωρίς ετικέτες. Έπειτα, ρώτα απλά πώς περνά τον καιρό του και άκου χωρίς να διορθώνεις. Ωστόσο, απόφυγε τα «σκέψου θετικά» και «άλλοι έχουν χειρότερα». Ταυτόχρονα, πρόσφερε κάτι συγκεκριμένο: να πάτε μαζί στον γιατρό ή να βρεις εσύ τα τηλέφωνα. Επιπλέον, μη το κάνεις μία φορά και τέλος. Μάλιστα, η επιμονή μετράει περισσότερο από τα σωστά λόγια.
Πότε ζητάς βοήθεια
Το κριτήριο μένει το ίδιο για όλους. Αν τα σημάδια κρατούν πάνω από δύο εβδομάδες, σχεδόν κάθε μέρα, θέλει αξιολόγηση από ειδικό. Επιπλέον, μη βάλεις εσύ διάγνωση. Ωστόσο, μπορείς κάλλιστα να ανοίξεις τη συζήτηση. Στην Ελλάδα καλείς το 10306, ενώ για σκέψεις αυτοκτονίας υπάρχει το 1018. Για παιδιά και εφήβους λειτουργεί το 1056. Τέλος, σε άμεσο κίνδυνο καλείς το 112.
Συμπερασματικά, η κρυφή κατάθλιψη δεν περνά τόσο απαρατήρητη όσο νομίζουμε. Ωστόσο, ψάχνουμε τα λάθος σημάδια. Επομένως, πρόσεχε τις αλλαγές στη ρουτίνα και όχι τα δάκρυα. Μάλιστα, μια ερώτηση την κατάλληλη στιγμή αξίζει περισσότερο από δέκα συμβουλές. Τέλος, φρόντισε και τον εαυτό σου όσο στηρίζεις κάποιον άλλο.
Το άρθρο έχει ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την ιατρική ή ψυχολογική συμβουλή. Δεν αποτελεί διάγνωση. Για κάθε ζήτημα ψυχικής υγείας απευθύνσου σε επαγγελματία υγείας.
