Σφράγισμα δοντιού: διάρκεια, πόνος, φροντίδα, αλλαγή

Το σφράγισμα δοντιού μπορεί να σώσει ένα χαλασμένο δόντι και να σε γλιτώσει από απονεύρωση ή εξαγωγή. Παρόλα αυτά, πολλοί το κάνουν και μετά… το ξεχνάνε για χρόνια. Αυτό όμως κοστίζει. Επειδή ένα σφράγισμα δοντιού δεν κρατά για πάντα, αν ξέρεις τα όριά του, αποφεύγεις πόνο, πρήξιμο και ακριβές θεραπείες. Επιπλέον, με μικρές καθημερινές κινήσεις μπορείς να το κρατήσεις «μάχιμο» για πολλά χρόνια. Σε αυτό το άρθρο θα δεις πόσο διαρκεί πραγματικά ένα σφράγισμα, ποια συμπτώματα δεν πρέπει να αγνοείς, αλλά και πώς να το φροντίζεις ώστε να παραμένει σταθερό, άνετο και ασφαλές.

Τι είναι πραγματικά το σφράγισμα δοντιού και γιατί σε σώζει

Το σφράγισμα δοντιού είναι η διαδικασία με την οποία ο οδοντίατρος αφαιρεί την τερηδόνα και «γεμίζει» το κενό με ειδικό υλικό. Έτσι, προστατεύει τον πολφό και σταματά την εξέλιξη της βλάβης. Επομένως, ένα καλό σφράγισμα σε γλιτώνει από απονεύρωση, πόνο και πιθανή εξαγωγή. Επιπλέον, το σφράγισμα δοντιού επαναφέρει τη λειτουργία του δοντιού στο μάσημα. Αν αφήσεις την τρύπα ανοιχτή, παγιδεύονται τροφές, μαζεύονται βακτήρια και η τερηδόνα προχωρά σε βάθος. Συνεπώς, κάθε «μαυρίλα» ή μικρή τρύπα αξίζει άμεσο έλεγχο, πριν γίνει μεγάλο πρόβλημα.

Οι βασικοί τύποι σφραγίσματος δοντιού

Υπάρχουν διαφορετικά υλικά, και το καθένα έχει πλεονεκτήματα και αδυναμίες. Αυτό επηρεάζει άμεσα τη διάρκεια ζωής. Οι πιο συχνοί τύποι:

• Σύνθετη ρητίνη (λευκό σφράγισμα)

Ταιριάζει στο χρώμα του δοντιού, δείχνει φυσικό και χρησιμοποιείται πλέον ευρέως. Ωστόσο, χρειάζεται καλή τεχνική και σωρή φροντίδα.

• Αμάλγαμα (σιελό σφράγισμα)

Κρατά πολλά χρόνια και αντέχει μεγάλη πίεση, αλλά δεν είναι αισθητικό. Σε πολλές χώρες περιορίζεται, καθώς περιέχει υδράργυρο.

• Ένθετα / επένθετα πορσελάνης ή ρητίνης

Τα σχεδιάζει ο οδοντίατρος ειδικά για το δόντι σου. Συνήθως κοστίζουν περισσότερο, όμως προσφέρουν αντοχή και σταθερότητα.

Πόσο διαρκεί ένα σφράγισμα δοντιού και από τι εξαρτάται

Κατά μέσο όρο, ένα σφράγισμα δοντιού με σύνθετη ρητίνη κρατά περίπου 5–10 χρόνια. Το αμάλγαμα μπορεί να ξεπεράσει και τα 10–15 χρόνια. Παρόλα αυτά, αυτά είναι μόνο ενδεικτικά νούμερα. Επειδή κάθε στόμα, δόντι και δάγκωμα διαφέρει, η πραγματική διάρκεια ζωής αλλάζει από άτομο σε άτομο. Επίσης, παίζει τεράστιο ρόλο πόσο μεγάλη ήταν η αρχική τερηδόνα. Όσο μεγαλύτερο κομμάτι δοντιού λείπει, τόσο πιο πολλές δυνάμεις δέχεται το σφράγισμα δοντιού στο μάσημα. Άρα, τα πολύ μεγάλα σφραγίσματα συχνά σπάνε ή «καθιζάνουν» νωρίτερα και ίσως κάποια στιγμή χρειαστούν θήκη.

Παράγοντες που μειώνουν τη διάρκεια σφραγίσματος

Κάποιοι καθημερινοί παράγοντες «ροκανίζουν» τη ζωή κάθε σφραγίσματος δοντιού:

• Τρίξιμο δοντιών (βρουξισμός)

Αν σφίγγεις ή τρίζεις τα δόντια τη νύχτα, ασκείς υπερβολικές πιέσεις. Αυτό, κατά συνέπεια, δημιουργεί μικρορωγμές και φθορά.

• Σκληρές τροφές και κακές συνήθειες

Παγάκια, ξηροί καρποί, δάγκωμα καπακιών ή νυχιών καταπονούν το σφράγισμα δοντιού χωρίς λόγο.

• Κακή στοματική υγιεινή

Αν δεν βουρτσίζεις σωστά, αναπτύσσεται τερηδόνα γύρω από το σφράγισμα. Έτσι χαλάει η ένωση δοντιού–υλικού.

• Παράλειψη τακτικού ελέγχου

Ο οδοντίατρος εντοπίζει μικρορωγμές πριν εσύ νιώσεις πόνο. Επομένως, ο έλεγχος ανά 6–12 μήνες παρατείνει τη διάρκεια.

Πόνος μετά το σφράγισμα δοντιού: τι είναι φυσιολογικό και τι καμπανάκι

Μετά από ένα σφράγισμα δοντιού, ένα ελαφρύ «τσιμπηματάκι» ή ευαισθησία σε κρύο και ζεστό για λίγες μέρες θεωρείται συνηθισμένο. Καθώς ο πολφός προσαρμόζεται, τα νεύρα αντιδρούν λίγο πιο έντονα. Ωστόσο, ο πόνος πρέπει να μειώνεται σταδιακά, όχι να δυναμώνει. Αν ο πόνος παραμένει οξύς όταν δαγκώνεις, πιθανόν το σφράγισμα δοντιού είναι λίγο «ψηλό». Σε αυτή την περίπτωση, ο οδοντίατρος απλώς το τροχίζει ελάχιστα και το πρόβλημα συχνά λύνεται άμεσα. Γι’ αυτό έχει σημασία να πας ξανά, αντί να περιμένεις υπομονετικά με παυσίπονα. Πιο ανησυχητικός είναι ο πόνος που ξυπνάει μόνος του, ειδικά τη νύχτα, ή συνοδεύεται από πρήξιμο. Τότε μπορεί η τερηδόνα να έχει φτάσει στον πολφό και να χρειάζεται απονεύρωση. Επομένως, αν κάτι δεν σου «κάθεται καλά» μετά το σφράγισμα δοντιού, μην το αγνοείς πάνω από λίγες μέρες. —

Πώς θα φροντίζεις σωστά το σφράγισμα δοντιού κάθε μέρα

Η καλή φροντίδα δεν προστατεύει μόνο το σφράγισμα δοντιού, αλλά όλο σου το στόμα. Τα βήματα είναι απλά, αρκεί να τα κάνεις σταθερά.

Καθημερινές συνήθειες που κάνουν τη διαφορά

• Βούρτσισμα 2–3 φορές τη μέρα

Επίλεξε μαλακή οδοντόβουρτσα και φθοριούχο οδοντόκρεμα. Βούρτσισε με κυκλικές κινήσεις, χωρίς υπερβολική δύναμη.

• Οδοντικό νήμα κάθε βράδυ

Το νήμα αφαιρεί τροφές που κολλάνε ανάμεσα στα δόντια και κοντά στο σφράγισμα δοντιού, εκεί όπου η βούρτσα δεν φτάνει.

• Περιορισμός ζάχαρης και κολλώδους τροφής

Καραμέλες, τσίχλες με ζάχαρη και γλυκά δημιουργούν «τέλειο περιβάλλον» για νέα τερηδόνα γύρω από τα σφραγίσματα.

• Στοματικό διάλυμα με φθόριο (όπου το συστήνει ο οδοντίατρος)

Ενισχύει το σμάλτο και βοηθά στη μακροχρόνια προστασία. Παρόλα αυτά, δεν αντικαθιστά το βούρτσισμα. Επιπλέον, απόφυγε να δαγκώνεις αντικείμενα «για νευρικότητα». Αυτή η συνήθεια ταλαιπωρεί το κάθε σφράγισμα δοντιού και αυξάνει τον κίνδυνο να σπάσει ξαφνικά τη λιγότερο κατάλληλη στιγμή.

Πότε χρειάζεται αλλαγή ή έλεγχος σε σφράγισμα δοντιού

Το γεγονός ότι δεν πονάς δεν σημαίνει πως όλα πάνε τέλεια. Πολλά σφραγίσματα χαλάνε «σιωπηλά». Γι’ αυτό ο τακτικός οδοντιατρικός έλεγχος αποτελεί τον πιο ασφαλή τρόπο για να προλάβεις ζημιές.

Σημάδια ότι το σφράγισμα δοντιού θέλει άμεση προσοχή

Αν παρατηρήσεις κάποιο από τα παρακάτω, κλείσε ραντεβού χωρίς αναβολή:

• Βλέπεις γραμμή ή κενό γύρω από το σφράγισμα.
• Νιώθεις κοφτερή άκρη με τη γλώσσα ή «σκαλοπάτι».
• Έχεις έντονη ευαισθησία σε κρύο, ζεστό ή γλυκό που δεν είχες πριν.
• Παρατηρείς αποχρωματισμό (μαύρισμα) στην ένωση δοντιού–υλικού.
• Ξεκολλάει μικρό κομμάτι ή σπάει ολόκληρο το σφράγισμα δοντιού.

Σε όλες αυτές τις περιπτώσεις, όσο πιο γρήγορα παρέμβει ο οδοντίατρος, τόσο πιο απλή και οικονομική παραμένει η λύση. Αν περιμένεις, η τερηδόνα μπορεί να φτάσει βαθύτερα, να χρειαστεί απονεύρωση ή ακόμα και εξαγωγή.

Μικρά έξυπνα tips για μεγαλύτερη διάρκεια σφραγίσματος

Αν θέλεις το κάθε σφράγισμα δοντιού να κρατήσει όσο γίνεται περισσότερο, αξίζει να εφαρμόσεις μερικές στοχευμένες κινήσεις:

• Ζήτησε νάρθηκα αν τρίζεις τα δόντια

Ο νάρθηκας νυκτός απορροφά τις πιέσεις και προστατεύει σφραγίσματα και σμάλτο.

• Μην αγνοείς μικρή ενόχληση

Καλύτερα μια μικρή διόρθωση τώρα, παρά μια μεγάλη θεραπεία σε έναν μήνα.

• Κάνε επαγγελματικό καθαρισμό μία–δύο φορές τον χρόνο

Επίσης, σε αυτά τα ραντεβού ο οδοντίατρος ελέγχει λεπτομερώς κάθε σφράγισμα δοντιού.

• Κράτα αρχείο θεραπειών

Σημείωσε πότε έκανες κάθε σφράγισμα. Έτσι, γνωρίζεις πότε πλησιάζει το «όριο ηλικίας» του. Τέλος, αν έχεις παλιό μεταλλικό σφράγισμα που σε ενοχλεί αισθητικά, συζήτησε με τον οδοντίατρο αν αξίζει να το αλλάξεις σε ρητίνη. Σε κάποιες περιπτώσεις η αλλαγή βελτιώνει και την εφαρμογή και την εμφάνιση.

Συμπέρασμα: Πάρε τον έλεγχο του σφραγίσματος στα χέρια σου

Το σφράγισμα δοντιού δεν αποτελεί «μια και έξω» διαδικασία. Αντίθετα, λειτουργεί σαν επένδυση που θέλει συντήρηση για να αποδώσει. Με σωστή φροντίδα, τακτικούς ελέγχους και προσοχή στα πρώιμα σημάδια φθοράς, μπορείς να κερδίσεις χρόνια χωρίς πόνο και περιττά έξοδα. Μην περιμένεις να πονέσεις για να ασχοληθείς. Κλείσε προληπτικό ραντεβού, ρώτησε τον γιατρό σου για κάθε παλιό σφράγισμα δοντιού και ξεκίνα από σήμερα μικρές αλλαγές στην καθημερινή στοματική υγιεινή σου. Το χαμόγελό σου θα σε ευγνωμονεί.