Τα μικροπλαστικά στη διατροφή έχουν μπει ύπουλα στην καθημερινότητά μας και κανείς δεν μένει εντελώς «εκτός»! Παρότι δεν τα βλέπεις, τα καταπίνεις μαζί με νερό, έτοιμο φαγητό και συσκευασμένα σνακ. Ευτυχώς, μπορείς να μειώσεις σημαντικά την έκθεσή σου με απλές, ρεαλιστικές κινήσεις, χωρίς πανικό και υπερβολές. Πρόσφατες μελέτες εντοπίζουν ίχνη πλαστικού σε αίμα, κόπρανα και ακόμη και στον πλακούντα μωρών. Οι επιστήμονες συνεχίζουν να ερευνούν τις ακριβείς συνέπειες, ωστόσο ήδη υποψιάζονται συνδέσεις με φλεγμονή, οξειδωτικό στρες και ορμονικές διαταραχές. Γι’ αυτό αξίζει να δράσεις προληπτικά, πριν εμφανιστούν προβλήματα. Σε αυτό το άρθρο θα δεις πώς μπαίνουν τα μικροσωματίδια στο πιάτο σου και, κυρίως, πώς θα τα περιορίσεις στην πράξη! Θα εστιάσουμε σε 7 απλές συνήθειες που εφαρμόζεις σταδιακά, χωρίς μεγάλο κόστος. Έτσι κερδίζεις περισσότερη ασφάλεια για εσένα και την οικογένειά σου.
Τι είναι τα μικροπλαστικά στη διατροφή και γιατί μας ανησυχούν
Τα μικροπλαστικά είναι μικροσκοπικά σωματίδια πλαστικού μικρότερα από 5 χιλιοστά, που προκύπτουν καθώς μεγαλύτερα κομμάτια διαλύονται με τον χρόνο. Στα μικροπλαστικά στη διατροφή περιλαμβάνονται ίνες από μπουκάλια, κουτιά, πλαστικές σακούλες και σκεύη. Ο οργανισμός μας δεν τα «αναγνωρίζει» ως τροφή, συνεπώς τα αντιμετωπίζει σαν ξένο σώμα. Ακόμη δεν γνωρίζουμε όλες τις συνέπειες, όμως αρκετές ενδείξεις δείχνουν ότι αυτά τα σωματίδια μπορούν να περάσουν στο αίμα και στους ιστούς. Ιδιαίτερα ευάλωτα θεωρούνται τα παιδιά, οι έγκυες και όσοι έχουν χρόνια νοσήματα. Για όλους όμως ισχύει: όσο λιγότερη έκθεση, τόσο καλύτερα για την υγεία.
Μικροπλαστικά στη διατροφή: οι βασικές «πηγές» στο πιάτο σου
Επεξεργασμένα τρόφιμα και συσκευασίες
Κάθε φορά που αγοράζεις έτοιμα γεύματα σε πλαστικά δοχεία ή κονσέρβες με πλαστική επικάλυψη, μικροΐνες μπορεί να περνούν στο περιεχόμενο. Αν ζεσταίνεις φαγητό σε πλαστικό, ο κίνδυνος αυξάνεται ακόμη περισσότερο. Επίσης, τα σακουλάκια για αποθήκευση τροφίμων φθείρονται με τον χρόνο, ειδικά όταν τα πλένεις ή τα βάζεις στην κατάψυξη. Προτίμησε γυαλί ή ανοξείδωτο ατσάλι, όπου γίνεται.
Νερό, ροφήματα και πλαστικά μπουκάλια
Το εμφιαλωμένο νερό συχνά περιέχει περισσότερα μικροπλαστικά από το νερό βρύσης, σύμφωνα με μελέτες. Επιπλέον, τα πλαστικά μπουκάλια φθείρονται όταν μένουν στον ήλιο ή στο αυτοκίνητο. Προσπάθησε να χρησιμοποιείς φίλτρο και παγούρι από ανοξείδωτο ατσάλι. Το ίδιο ισχύει και για ζεστά ροφήματα σε πλαστικά ποτήρια μίας χρήσης.
Πώς να μειώσεις τα μικροπλαστικά στη διατροφή στην πράξη
Έξυπνες επιλογές στην κουζίνα
Μπορείς να περιορίσεις αισθητά τα μικροπλαστικά στη διατροφή με μικρές αλλαγές στην κουζίνα σου. Δεν χρειάζεται να πετάξεις τα πάντα· αρκεί να ξεκινήσεις από τα συχνά λάθη και να τα διορθώσεις με τα παρακάτω απλά βήματα:
- Μη ζεσταίνεις φαγητό σε πλαστικά δοχεία, ειδικά στον φούρνο μικροκυμάτων.
- Φύλαξε το φαγητό σου σε γυάλινα βάζα ή πυρέξ με καπάκι.
- Αντικατάστησε τις πλαστικές σακούλες με υφασμάτινες ή χάρτινες.
- Χρησιμοποίησε ξύλινες ή μεταλλικές κουτάλες αντί για φθαρμένες πλαστικές.
- Πλύνε καλά φρούτα και λαχανικά κάτω από τρεχούμενο νερό.
- Ζητάς το ρόφημά σου σε γυάλινο ποτήρι, όπου γίνεται.
- Αποφεύγεις πλαστικά καλαμάκια και καπάκια μίας χρήσης.
- Παίρνεις μαζί σου μεταλλικό παγούρι και το γεμίζεις με νερό βρύσης, όταν εμπιστεύεσαι την ποιότητα.
- Προτιμάς φρέσκο, μαγειρεμένο φαγητό αντί για υπερ-επεξεργασμένα σνακ.
Αν θέλεις να διαβάσεις πιο αναλυτικές αναφορές, ρίξε μια ματιά και στα [μικροπλαστικά στη διατροφή](https://www.efsa.europa.eu) από επίσημους επιστημονικούς φορείς. Έτσι ενημερώνεσαι υπεύθυνα, χωρίς τρομολαγνεία, και καταλαβαίνεις καλύτερα ποιες αλλαγές έχουν πραγματικό όφελος.
Συνήθειες εκτός σπιτιού που κάνουν διαφορά
Οι επιλογές σου όταν τρως ή πίνεις έξω επηρεάζουν επίσης την έκθεση σε μικροπλαστικά. Αντί να συμβιβάζεσαι με ό,τι σου προσφέρουν, μπορείς να δοκιμάσεις τα εξής μικρά «όχι» που έχουν μεγάλο αποτέλεσμα:
Πότε χρειάζεται επιπλέον προσοχή και ποιο μήνυμα κρατάς
Άτομα με χρόνια νοσήματα, εγκυμοσύνη ή μικρά παιδιά καλό είναι να συζητούν με τον γιατρό τους επιπλέον τρόπους προστασίας. Ωστόσο, οι ίδιες βασικές αρχές ωφελούν όλους. Μείωσε το πλαστικό όπου μπορείς, επίλεξε πιο «καθαρές» συσκευασίες και μην φοβάσαι το νερό βρύσης όταν ελέγχεται σωστά. Κάθε μικρή αλλαγή μετράει και στέλνει μήνυμα και στη βιομηχανία τροφίμων! Μοιράσου αυτές τις συμβουλές με φίλους και οικογένεια, δοκιμάστε μαζί τις νέες συνήθειες και παρατήρησε πώς ένα πιο «ανθεκτικό» σπίτι μπορεί να χτίσει πιο υγιές μέλλον.
